ΚΑΙΡΟΣ ΑΙΓΑΙΟΥ · ΠΡΟΓΝΩΣΗ
FREE PRESS OF AEGEAN
⌕
ΚΟΙΝΩΝΊΑ

Δημογραφικός κατήφορος στην Ελλάδα: Ιστορικό ναδίρ με μόλις 65.000 γεννήσεις και δυσοίωνες προβλέψεις

Σε κλοιό πληθυσμιακής συρρίκνωσης εισέρχεται η χώρα, καθώς η υπογεννητικότητα διευρύνεται λόγω απουσίας ουσιαστικών πολιτικών στήριξης της οικογένειας.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
Δημογραφικός κατήφορος στην Ελλάδα: Ιστορικό ναδίρ με μόλις 65.000 γεννήσεις και δυσοίωνες προβλέψεις
FREE PRESS OF AEGEAN · ΚΟΙΝΩΝΊΑ
ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ
  • Οι γεννήσεις στην Ελλάδα αναμένεται να κατρακυλήσουν στις 65.000, καταγράφοντας μείωση κατά 25% τη δεκαετία 2021-2030 σε σύγκριση με την προηγούμενη δεκαετία, σύμφωνα με ανησυχητικά επιστημονικά δεδομένα.
  • Η απόσταση ανάμεσα στον επιθυμητό αριθμό τέκνων και την πραγματικότητα διευρύνεται διαρκώς, καθώς οι γυναίκες αποκτούν πλέον κατά μέσο όρο λιγότερα από 1,5 παιδιά, πολύ κάτω από το όριο αναπλήρωσης.
  • Η έλλειψη ισχυρού κράτους πρόνοιας και πολιτικών συμφιλίωσης εργασίας και οικογένειας διαφοροποιεί αρνητικά τη χώρα μας από τα βορειοευρωπαϊκά κράτη, προμηνύοντας περαιτέρω δημογραφική κατάρρευση τις επόμενες δεκαετίες.

Ηχητικό Δελτίο Free Press

✨ Ελληνικά

Σύνοψη ρεπορτάζ (~53 δευτερόλεπτα) • Φυσική ροή ανάγνωσης

Σε μια από τις κρισιμότερες προκλήσεις της σύγχρονης ιστορίας της εξελίσσεται το δημογραφικό πρόβλημα για την Ελλάδα, με τα επίσημα στοιχεία να καταδεικνύουν μια συνεχή και ανησυχητική υποχώρηση των γεννήσεων. Η μεταπολεμική περίοδος, κατά την οποία οι ετήσιες γεννήσεις ανέρχονταν κατά μέσο όρο στις 150.000 (1951-1980), αποτελεί πλέον μακρινό παρελθόν. Τη δεκαετία του 1990 ο αριθμός αυτός υποχώρησε στις 100.000, ενώ για το 2026 οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για μόλις 65.000 γεννήσεις.

Σύμφωνα με τα ευρήματα έρευνας του αφυπηρετήσαντος καθηγητή Δημογραφίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και διευθυντή του Ινστιτούτου Δημογραφικών Ερευνών και Μελετών (ΙΔΕΜ), Βύρωνα Κοτζαμάνη, η τρέχουσα δεκαετία (2021-2030) δεν αναμένεται να ξεπεράσει συνολικά τις 700.000 γεννήσεις. Το μέγεθος αυτό συνιστά συρρίκνωση της τάξης του 25% σε σύγκριση με την περίοδο 2011-2020 (920.000 γεννήσεις), εδραιώνοντας έναν ιστορικό κύκλο πληθυσμιακής κάμψης με ρίζες ήδη από τα προπολεμικά χρόνια.

Η απόκλιση της Ελλάδας από την υπόλοιπη Ευρώπη

Αν και ο περιορισμός του μεγέθους της οικογένειας παρατηρείται στο σύνολο του ανεπτυγμένου κόσμου, η περίπτωση της Ελλάδας παρουσιάζει ουσιώδεις διαφοροποιήσεις σε σχέση με τις χώρες της Δυτικής και Βόρειας Ευρώπης:

  • Συνεχιζόμενη πτώση χωρίς ανάκαμψη: Ενώ στη βόρεια και δυτική Ευρώπη σημειώθηκε μεταπολεμικό «baby boom», στην Ελλάδα η πτωτική τάση συνεχίστηκε σχεδόν αδιάκοπα. Οι γυναίκες που γεννήθηκαν το 1985 αποκτούν λιγότερα από 1,5 παιδιά, όταν οι γεννηθείσες το 1930 έφταναν κατά μέσο όρο τα 2,3.
  • Χάσμα επιθυμίας και πραγματικότητας: Ο αριθμός των παιδιών που φέρνουν στον κόσμο οι γενεές μετά το 1950 υπολείπεται δραματικά τόσο από τις επιθυμίες των ίδιων των ζευγαριών όσο και από τον δείκτη αναπλήρωσης των γενεών (2,07 παιδιά ανά γυναίκα).
  • Έλλειψη κοινωνικού κράτους: Σε αντίθεση με χώρες που εφάρμοσαν έγκαιρα πολιτικές εξισορρόπησης επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής, περιορισμού των έμφυλων ανισοτήτων και γενναίας προνοιακής στήριξης, η ελληνική οικογένεια παραμένει ευάλωτη και χωρίς επαρκείς κρατικές δομές ενίσχυσης.

Δυσοίωνες προοπτικές για την επόμενη εικοσαετία

Οι προβολές για το μέλλον διαγράφονται ιδιαίτερα δυσοίωνες. Ακόμη κι αν καταγραφεί επιβράδυνση της αύξησης της μέσης ηλικίας τεκνοποίησης, την εικοσαετία 2027-2046 οι γεννήσεις εκτιμάται ότι δεν θα ξεπεράσουν τα 1,4 εκατομμύρια, έναντι 1,8 εκατομμυρίων της προηγούμενης εικοσαετίας (2007-2026), υπό την προϋπόθεση μηδενικού μεταναστευτικού ισοζυγίου.

Η δημογραφική στενωπός αναμένεται να ενταθεί έτι περαιτέρω στη συνέχεια, καθώς σε ηλικία τεκνοποίησης θα εισέλθουν οι γενεές που γεννήθηκαν μεταξύ 2009 και 2026 — μια περίοδο κατά την οποία οι γεννήσεις συρρικνώθηκαν κατά 45%. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει εκ των προτέρων τη δεξαμενή των δυνητικών μελλοντικών γονέων, μετατρέποντας το δημογραφικό σε υπαρξιακό ζήτημα για τη βιωσιμότητα της χώρας.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ