Στο επίκεντρο του ετήσιου τακτικού συνεδρίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), που πραγματοποιήθηκε στην Καλαμάτα, βρέθηκαν οι αυξημένες ανάγκες και οι θεσμικές διεκδικήσεις των νησιωτικών δήμων. Ο δήμαρχος Ρόδου και πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων (ΠΕΔ) Νοτίου Αιγαίου, Αλέξανδρος Κολιάδης, έθεσε με έμφαση το πάγιο αίτημα για επιστροφή μέρους του τέλους ανθεκτικότητας στην τοπική αυτοδιοίκηση πρώτου βαθμού.
Διεκδίκηση του 50% των τουριστικών εσόδων
Ανεβαίνοντας στο βήμα των εκπροσώπων της Αυτοδιοίκησης, ο κ. Κολιάδης περιέγραψε τα σύνθετα εμπόδια που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι νησιωτικοί δήμοι, επισημαίνοντας την αναντιστοιχία ανάμεσα στον πλούτο που παράγουν και στους πόρους που επιστρέφουν σε αυτούς. Όπως ανέφερε, δημοφιλείς προορισμοί όπως η Ρόδος, η Κως, η Σαντορίνη και η Μύκονος αποφέρουν ετησίως περί τα 200 εκατομμύρια ευρώ από το τέλος ανθεκτικότητας.
Το βασικό αίτημα που διατυπώθηκε αφορά την επιστροφή του 50% αυτών των εσόδων απευθείας στους δήμους προέλευσης, ώστε να ενισχυθούν τα δίκτυα κοινής ωφέλειας, οι υπηρεσίες καθαριότητας και οι βασικές υποδομές που δοκιμάζονται έντονα κατά την τουριστική περίοδο. «Δεν ζητάμε το σύνολο του ποσού», υπογράμμισε, προειδοποιώντας ωστόσο ότι εάν δεν υπάρξει νομοθετική πρόβλεψη έως το 2027, οι τοπικές κοινωνίες θα αντιδράσουν οργανωμένα για να προστατεύσουν τη βιωσιμότητά τους.
Γεωγραφική ασυνέχεια και δημογραφική πραγματικότητα
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο πρόεδρος της ΠΕΔ Νοτίου Αιγαίου στην ανάγκη διαφοροποιημένης αντιμετώπισης της νησιωτικής επικράτειας, τονίζοντας το αξίωμα «δεν είμαστε όλοι ίδιοι». Επέκρινε τη λογική αξιολόγησης των δημοτικών υπηρεσιών με αποκλειστικά τεχνοκρατικά και πληθυσμιακά κριτήρια, καθώς τέτοιες προσεγγίσεις ελλοχεύουν τον κίνδυνο συρρίκνωσης ή κατάργησης απαραίτητων δομών στα μικρά νησιά και στους ορεινούς οικισμούς.
Για να καταδείξει το ειδικό βάρος των κοινωνικών συνθηκών στο Νότιο Αιγαίο, παρουσίασε συγκεκριμένα δημογραφικά δεδομένα:
- Σε σύνολο περίπου 127.000 νοικοκυριών, πάνω από το 28% (36.000 νοικοκυριά) αποτελείται από ένα μόνο άτομο, ενώ αντίστοιχο είναι το ποσοστό των διμελών νοικοκυριών.
- Από το 2024 καταγράφεται αρνητικό ισοζύγιο γεννήσεων έναντι θανάτων, με τη συγκράτηση του συνολικού πληθυσμού να εξαρτάται κυρίως από την εποχική απασχόληση και την εσωτερική μετανάστευση.
Θεσμικά εμπόδια και ποινικοποίηση της Αυτοδιοίκησης
Ολοκληρώνοντας την τοποθέτησή του, ο κ. Κολιάδης αναφέρθηκε στο ασφυκτικό γραφειοκρατικό πλαίσιο, φέρνοντας ως παράδειγμα τις δυσλειτουργίες που προκάλεσε η κατάργηση των σχολικών επιτροπών. Όπως εξήγησε, η συγκεντρωτική διενέργεια διαγωνισμών καθυστερεί ακόμη και τις πιο απλές προμήθειες για τη λειτουργία των σχολικών μονάδων, παρά τη διαθεσιμότητα πόρων.
Ταυτόχρονα, καυτηρίασε το καθεστώς αυξημένης προσωπικής και ποινικής ευθύνης που επιβαρύνει άδικα τους δημάρχους για οποιοδήποτε ατυχές συμβάν στις δημοτικές υποδομές. Κατέληξε υπογραμμίζοντας ότι η Πολιτεία οφείλει να αναγνωρίσει εμπράκτως τη γεωγραφική ασυνέχεια σε κάθε χρηματοδοτικό και αξιολογικό εργαλείο, προστατεύοντας τους αιρετούς που δίνουν καθημερινή μάχη στην πρώτη γραμμή.

